Türkiyənin “Anadolu” agentliyi bildirir ki, bununla bağlı Qrenlandiyanın Baş naziri Mute Egedeyə yazılı sorğu göndərib və bu cavabı alıb: “Biz satılmırıq və satılmağa hazırlaşmırıq. Uzun illər azadlıq uğrunda apardığımız mübarizəni itirməməliyik”. Donald Tramp birinci prezidentliyi dövründə Qrenlandiyanı ələ keçirmək niyyətində olub.
“Anadolu”nun məlumatına görə, o, 2017-ci ildə adanı almaq təklifini Danimarkanın Baş naziri Mette Frederiksenə verib və o bu ideyanı “absurd” adlandırıb: Qrenlandiya qanuni olaraq Danimarka Krallığının bir hissəsidir. İkinci Dünya müharibəsi zamanı ada ABŞ tərəfindən idarə olunub, lakin faşizm üzərində qələbədən sonra əvvəlki status-kvo bərpa olunub.
Bundan əvvəl Tramp sosial şəbəkədəki paylaşımında Kanadaya ABŞ-nin 51-ci ştatı olmağı təklif edib, daha sonra Panama kanalını geri qaytaracağı və Meksika üzərində protektorat quracağı ilə hədələyib. Rusiyanın Ukraynaya qarşı müharibəsi, güman edildiyi kimi, “Pandora qutusu”nu açıb: Əgər İkinci Dünya müharibəsindən sonra dünya nizamının qurulduğu Avropada sərhədlərin toxunulmazlığı prinsipi pozulursa, niyə dünyanın başqa yerlərində və ya qitələrdə presedent təkrarlanmasın?
Əgər dünyanın ən güclüləri, indiki halda ABŞ və Rusiya öz milli təhlükəsizliklərini təmin etmək zəminində yeni ərazilər fəth etməyə çalışırlarsa, regional güclü dövlətlərin eyni israfçılığa yol vermələrinə nə mane olur?
Demək olar eyni vaxtda Misirin paytaxtı Qahirədə iğtişaşlar və vətəndaş toqquşmaları qeydə alınıb. Misir son vaxtlara qədər daxili sabitliyi qoruyub saxlamaqla yanaşı, İsrail-Fələstin nizamlanması danışıqlarında ciddi rol oynayıb. “Qığılcım alovlanmayacağı”nın və “Müsəlman Qardaşlar”ın Misirdə hakimiyyətə qayıtmayacağının təminatı nədir?
İranda son dərəcə çətin vəziyyət yaranıb. Ölkə böyük neft və qaz ehtiyatlarına malikdir, lakin hətta Tehranda belə elektrik enerjisi fasilə ilə verilir. Üstəlik, İrana hakimiyyətinə kömək yoxdur.
Sanki hamı “molla dövlətinin özünü çökdürməsi”ni, bu baş verməsə, tez bir zamanda ölkənin parçalanması, təsir zonalarının yaradılması məsələsini gündəmə gətirə biləcək sosial iğtişaşın olacağını gözləyir. Bu baxımdan heç bir kənar aktor Ukrayna müharibəsinin dondurulmasında maraqlı deyil. Şimali Afrikadan tutmuş Çinin Uyğur muxtariyyətinə qədər bu nəhəng regionda “ikinci ərəb baharı” başlasa, Qafqazda təhlükəsizlik mühiti necə olacaq? Belə görünür ki, heç kimin Putinin açdığı “Pandora qutusu”nu bağlamaq istəyi yoxdur.
Asif Cəfərov
Ordu.az
